Umów wizytę
+48 42 236 33 63
Ostry dyżur

Osteotomia okołokolanowa (HTO i DFO) - na czym polega i dla kogo jest zabieg?

5
(5)

Osteotomie okołokolanowe to zabiegi chirurgiczne stosowane w leczeniu zaburzeń osi kończyny dolnej, których celem jest przywrócenie prawidłowego rozkładu obciążeń w stawie kolanowym.

Stanowią one alternatywę dla endoprotezoplastyki, szczególnie u pacjentów z izolowanymi zmianami zwyrodnieniowymi jednego przedziału stawu.

Znaczenie osi kończyny dolnej

Postępujące uszkodzenie stawu kolanowego najczęściej nie jest procesem samoistnym, lecz wynika z zaburzonej biomechaniki kończyny.

Nieprawidłowe ustawienie osi prowadzi do asymetrycznego obciążenia:

  • szpotawości (varus) – przeciążenie przedziału przyśrodkowego
  • koślawości (valgus) – przeciążenie przedziału bocznego

Długotrwałe przeciążenie skutkuje:

  • degeneracją chrząstki stawowej,
  • dolegliwościami bólowymi,
  • progresją zmian zwyrodnieniowych.

Osteotomia jest procedurą przyczynową. Koryguje nieprawidłową oś kończyny, a tym samym modyfikuje rozkład sił działających w stawie.

Diagnostyka i kwalifikacja do zabiegu

Podstawą kwalifikacji jest radiogram całej kończyny dolnej w warunkach obciążenia.

Badanie umożliwia:

  • ocenę przebiegu osi mechanicznej,
  • identyfikację poziomu deformacji (piszczel vs kość udowa),
  • określenie stopnia przeciążenia przedziałów stawu.

W analizie wykorzystuje się m.in.:

  • kąt HKA,
  • MPTA,
  • LDFA,
  • przebieg linii obciążenia (WBL).

Parametry te pozwalają na precyzyjne zaplanowanie korekcji osi kończyny.

HTO i DFO - wybór poziomu osteotomii

Dobór techniki operacyjnej zależy od lokalizacji deformacji.

🔹 HTO (High Tibial Osteotomy)

Wysoka osteotomia piszczeli stosowana jest głównie w deformacjach typu varus.

Pozwala na odciążenie przedziału przyśrodkowego poprzez zmianę ustawienia bliższego końca kości piszczelowej.

🔹 DFO (Distal Femoral Osteotomy)

Osteotomia dalszego końca kości udowej znajduje zastosowanie w deformacjach typu valgus, gdy źródło zaburzenia zlokalizowane jest w obrębie kości udowej.

Umożliwia przywrócenie fizjologicznego rozkładu obciążeń w stawie kolanowym.

Korekcja przeprowadzana jest na poziomie odpowiadającym deformacji, niezależnie od lokalizacji dolegliwości bólowych.

Planowanie przedoperacyjne

Wynik leczenia w dużym stopniu zależy od precyzyjnego planowania.

Uwzględnia ono:

  • wyliczenie kąta korekcji,
  • analizę przebiegu linii obciążenia,
  • wybór techniki (osteotomia otwierająca lub zamykająca),
  • ocenę wpływu na długość oraz rotację kończyny.

Planowanie umożliwia uzyskanie przewidywalnego efektu biomechanicznego.

Współczesne techniki operacyjne

Obecnie stosowane są:

  • anatomiczne systemy stabilizacji (płyty i śruby),
  • zespolenia o wysokiej stabilności, umożliwiające wczesne uruchamianie,
  • zaawansowane metody planowania przedoperacyjnego.

W wybranych przypadkach wykorzystywane są również technologie cyfrowe, w tym PSI (patient-specific instrumentation) oraz narzędzia wspierane przez AI, zwiększające dokładność korekcji.

Wskazania do osteotomii

Zabieg rozważany jest u pacjentów:

  • z jedno-przedziałowymi zmianami zwyrodnieniowymi,
  • z zachowaną ruchomością stawu,
  • aktywnych fizycznie,
  • w młodszym lub średnim wieku,
  • u których możliwe jest zachowanie własnego stawu kolanowego.

Ograniczenia metody

Osteotomia nie jest optymalnym rozwiązaniem w przypadku:

  • zaawansowanej choroby zwyrodnieniowej obejmującej cały staw,
  • istotnej niestabilności kolana,
  • znacznego ograniczenia zakresu ruchu,
  • niskiego poziomu aktywności pacjenta.

Efekty leczenia

Prawidłowo zaplanowana i wykonana osteotomia umożliwia:

✔ redukcję dolegliwości bólowych
✔ poprawę funkcji stawu
✔ powrót do aktywności fizycznej
✔ odroczenie konieczności endoprotezoplastyki

Podsumowanie

Osteotomie HTO i DFO stanowią metodę leczenia ukierunkowaną na przyczynę zaburzeń biomechanicznych stawu kolanowego.

Odpowiednia kwalifikacja, precyzyjna diagnostyka oraz doświadczenie zespołu operacyjnego przekładają się na uzyskanie stabilnego efektu klinicznego i poprawę funkcji kończyny.

W Ortho Sport Clinic Łódź osteotomie okołokolanowe wykonywane są przez zespół doświadczonych specjalistów w warunkach prywatnego szpitala przy ul. Brzezińskiej 5/15.

Czy ten wpis był dla Ciebie przydatny?

Kliknij w gwiazdkę aby dodać ocenę!

Średnia ocena 5 / 5. Ilość głosów: 5

Jeszcze nikt nie ocenił tego wpisu. Bądź pierwszy!

menuchevron-down